NASZE MAGAZYNY:
Najnowszy numer:

Zapoznaj się z zawartością
najnowszego numeru magazynu
Magazyn Dźwig 2/2019
Prenumerata
Aktualności
Archiwum czasopism
Dyrektywa dźwigowa 2014/33/UE

fot.EWIT
W Unii Europejskiej dźwigi objęte są głównie postanowieniami Dyrektywy Dźwigowej 95/16/WE, która została ostatnio zmieniona przez Dyrektywę Dźwigową 2014/33/UE. Postanowienia dyrektywy 2014/33/UE zaczęły obowiązywać z dniem 20 kwietnia 2016 r.

Należy przypomnieć, że zasadnicze wymagania zawarte w Dyrektywie Dźwigowej dotyczą etapu projektowania, produkcji, montażu, instalacji, wprowadzania do obrotu i przekazywania do eksploatacji dźwigów, a tym samym co do zasady mają zastosowanie wyłącznie do nowych urządzeń. W dyrektywie dźwigowej podmioty instalujące dźwigi oraz producenci dźwigów i elementów bezpieczeństwa mogą znaleźć procedury oceny zgodności oparte na tak zwanych modułach obejmujących projektowanie, produkcję, montaż, instalację oraz kontrolę końcową dźwigów, a także projektowanie i produkcję elementów bezpieczeństwa stosowanych do dźwigów. Za zgodność dźwigów i elementów bezpieczeństwa do dźwigów z dyrektywą 2014/33/UE są odpowiedzialne podmioty gospodarcze. Taka zasada pozwala zapewnić wysoki i jednolity poziom ochrony zdrowia i bezpieczeństwa osób i mienia a także ułatwia osiągnięcie uczciwej konkurencji na unijnym rynku, stosownie do roli odgrywanej w łańcuchu dostaw przez dany podmiot gospodarczy. Każdy podmiot gospodarczy wprowadzający do obrotu element bezpieczeństwa do dźwigów pod własną nazwą lub znakiem towarowym albo modyfikujący element bezpieczeństwa do dźwigów w sposób, który może wpłynąć na jego zgodność z dyrektywą dźwigową, powinien być uznany za producenta i przejąć jego obowiązki.

Należy zwrócić uwagę na postanowienia zawarte w art. 44 dyrektywy 2014/33/UE, z których wynika, że Państwa członkowskie nie mogą utrudniać oddawania do użytku dźwigów ani udostępniania na rynku elementów bezpieczeństwa do dźwigów objętych dyrektywą 95/16/WE, zgodnych z tą dyrektywą, które zostały wprowadzone do obrotu przed dniem 20 kwietnia 2016 r. Istotny zapis znajduje się w drugim akapicie ww. art. 44, z którego wynika, że certyfikaty i decyzje wydane przez jednostki notyfikowane na mocy dyrektywy 95/16/WE zachowują ważność na mocy niniejszej dyrektywy. Taki zapis pozwala na stopniowe dostosowanie się przez wszystkie strony zainteresowane do nowych wymagań wynikających z samych wymagań dyrektywy 2014/33/UE, jak również wynikających z faktu zmienionych norm serii EN 81-1/2 na nowe normy EN 81-20/50, które są podstawą odniesienia podczas wydawania certyfikatów i decyzji przez jednostki notyfikowane.

W Dyrektywie Dźwigowej 2014/33/UE w stosunku do dyrektywy 95/16/WE wprowadzono nowe zagadnienia, m.in.: uszczegółowiono definicję dźwigu jako urządzenia podnoszącego, obsługującego określone poziomy, wyposażonego w podstawę ładunkową poruszającą się wzdłuż sztywnych prowadnic, nachylonych do poziomu pod kątem większym niż 15 stopni lub urządzenia podnoszącego poruszającego się po określonym torze, nawet nieporuszającego się wzdłuż sztywnych prowadnic. Sprecyzowano obowiązki podmiotów gospodarczych, takich jak instalatorzy, producenci, upoważnieni przedstawiciele, importerzy i dystrybutorzy. W celu ochrony zdrowia i bezpieczeństwa konsumentów, do obowiązków instalatorów dźwigów należy m.in.:

- przeprowadzenie badania technicznego dźwigów oraz, w razie potrzeby, prowadzenie ewidencji skarg oraz ewidencji dźwigów niezgodnych z wymaganiami, zapewnienie, aby dźwigi były opatrzone nazwą typu, numerem partii lub serii lub inną informacją umożliwiającą ich identyfikację. Instalatorzy będą zobowiązani podać na dźwigu swoje nazwisko lub nazwę, zarejestrowaną nazwę handlową lub zarejestrowany znak towarowy oraz adres kontaktowy. Adres kontaktowy powinien wskazywać pojedynczy punkt, w którym można skontaktować się z instalatorem, a dane kontaktowe powinny być podane w języku łatwo zrozumiałym dla użytkowników końcowych i organów nadzoru rynku,

- zapewnienie instrukcji do dźwigu, o której mowa w załączniku I pkt 6.2 dyrektywy, w języku łatwo zrozumiałym dla użytkowników końcowych, określonym przez państwo członkowskie, w którym dźwig jest wprowadzony do obrotu. Instrukcje, jak również wszelkie etykiety muszą być jasne, zrozumiałe i czytelne. Na uzasadnione żądanie właściwego organu krajowego instalatorzy zobowiązani są udzielić wszelkich informacji i udostępnić dokumentację w formie papierowej lub elektronicznej. Należy zwrócić uwagę, że w niektórych przypadkach obowiązki producentów mają zastosowanie również do importerów lub dystrybutorów.

Twórcy postanowień Dyrektywy Dźwigowej 2014/33/UE zwrócili również uwagę, że jej postanowienia powinny mieć zastosowanie do wszystkich rodzajów dostaw, w tym do sprzedaży wysyłkowej. W celu ułatwienia komunikacji między podmiotami gospodarczymi, organami nadzoru rynku i konsumentami, wskazano aby państwa członkowskie zachęcały podmioty gospodarcze do podawania oprócz adresu pocztowego również swojego adresu internetowego.

Przesłaniem, jakie zawiera Dyrektywa Dźwigowa 2014/33/UE jest zwrócenie uwagi na uwzględnianie Konwencji ONZ o prawach osób niepełnosprawnych podczas tworzenia norm zharmonizowanych przez organizacje normalizacyjne.

W dalszym ciągu należy pamiętać, że dźwigów mogą dotyczyć także inne dyrektywy obejmujące szczególne rodzaje ryzyka. Dyrektywa dźwigowa w szczególności jest powiązana z następującymi przepisami:

• dyrektywa maszynowa 2006/42/WE,

• dyrektywa o kompatybilności elektromagnetycznej 2004/108/WE,

• dyrektywa niskonapięciowa 2006/95/WE,

• rozporządzenie 305/2011 o wyrobach budowlanych.

W niektórych przypadkach osiągnięcie pełnej zgodności z określonymi zasadniczymi wymaganiami w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa może nie być możliwe przy aktualnym stanie wiedzy technicznej. Wówczas instalujący dźwig lub producent elementu bezpieczeństwa musi dążyć do realizacji celów wytyczonych w zasadniczych wymaganiach w możliwie jak największym stopniu.

Aktualny stan wiedzy technicznej (z ang. state of the art) jest to poziom wiedzy istniejący w czasie projektowania i produkowania lub instalowania danego wyrobu. Rozwiązania odpowiadające obecnemu stanowi wiedzy technicznej wykorzystują najnowsze technologie dostępne w danym czasie pod warunkiem racjonalizacji kosztów. Stan wiedzy technicznej w dziedzinie dźwigów jest pojęciem stale się zmieniającym, wytyczanym w głównej mierze przez normy zharmonizowane z serii EN 81 zawierające postanowienia techniczne, których zastosowanie umożliwia producentom spełnienie zasadniczych wymagań zawartych w dyrektywie dźwigowej. Poziom bezpieczeństwa zapewniony w wyniku stosowania norm zharmonizowanych stanowi poziom odniesienia, który powinni uwzględniać wszyscy producenci dźwigów objętych daną normą, w tym również ci producenci, którzy zdecydują się na stosowanie rozwiązań alternatywnych.

W Dyrektywie Dźwigowej 2014/33/UE szczególną uwagę poświęcono również zagadnieniom skutkującym wzmocnieniem roli organów nadzoru rynku. W Polsce organami odpowiedzialnymi za nadzór rynku, czyli kontrolę spełnienia przez dźwigi i elementy bezpieczeństwa zasadniczych wymagań dyrektywy dźwigowej jest Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów, który korzysta w tym obszarze z usług wyspecjalizowanych organów, m.in. Państwowej Inspekcji Pracy.

Paweł Rajewski

Wydział Urządzeń Transportu Bliskiego

Departament Koordynacji Inspekcji UDT

admin | dodano 2016-05-16
TAGI: magazyn Dźwig | dźwig | winda | transport bliski | urządzenia transportu bliskiego | dyrektywa dźwigowa | Urząd Dozoru Technicznego | UDT